A|A|A
kinderneurologie

 

 

 

 

 



Ziektenbeelden

Vraag om informatie

Gastenboek

Van A tot en met Z

Praktische links

Contact met ouders

Neurologische woordenlijst

Het bi-allelisch Lynch syndroom

 

Wat is het bi-allelisch Lynch syndroom?

Het biallelisch Lynch syndroom is een erfelijke ziekte veroorzaakt door twee foutjes in het erfelijk materiaal waardoor kinderen en volwassen een verhoogde kans hebben om verschillende vormen van kanker te krijgen.

 

Hoe wordt het bi-allelisch Lynch syndroom ook wel genoemd?

Het bi-allelisch Lynch syndroom wordt veroorzaakt doordat er op twee chromosomen allebei een fout aanwezig is op een bepaalde plaats op dit chromosoom.
De term bi-allelisch geeft aan dat er twee fouten aanwezig moeten zijn voordat er sprake is van dit syndroom. De term bi-allelisch kan ook wel vertaald worden met “dubbel ” Lynch syndroom.

Wanneer er namelijk sprake is van een chromosoom met een fout en een chromosoom zonder fout op diezelfde plek wordt er gesproken van het Lynch syndroom, zegmaar het “gewone” Lynch syndroom. Mensen met het Lynch syndroom hebben ook een verhoogde kans om kanker te krijgen, vooral darmkanker en baarmoederkanker. Dit ontstaat meestal op (jong)volwassen leeftijd en niet op kinderleeftijd. Bij het bi-allelisch Lynch syndroom kunnen kinderen ook al kanker krijgen.

Kinderkankersyndroom

Het bi-allelisch Lynch syndroom wordt ook wel het childhood cancer syndroom of kinderkanker syndroom genoemd, omdat deze foutjes in het erfelijk materiaal kunnen zorgen voor verschillende vormen van kanker op kinderleeftijd.

Turcot syndroom

Turcot syndroom is een syndroom waarbij kinderen een verhoogde kans hebben op het krijgen van hersentumoren en darmtumoren en is een vorm van het bi-allelisch Lynch syndroom. Turcot was een arts die deze combinatie van tumoren beschreven heeft.

Mismatch repair cancer syndroom

Een andere naam die tegenwoordig steeds meer gebruikt wordt is het mismatch repair cancer syndroom. In het lichaam moet het erfelijke materiaal op de chromosomen heel vaak opnieuw aangemaakt worden. Daarbij worden telkens foutjes gemaakt die het lichaam zelf weer hersteld. Hiervoor bestaan bepaalde eiwitten die deze foutjes (mismatch) herstellen (repair). Bij kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom functioneren die eiwitten die foutjes in het erfelijk materiaal herstellen niet goed, waardoor er veel foutjes in het erfelijk materiaal ontstaan, zodat een kankercel ontstaat.

 

Hoe vaak komt het bi-allelisch syndroom voor bij kinderen?

Het is nog niet goed bekend hoe vaak het bi-allelisch Lynch syndroom bij kinderen voorkomt omdat het bi-allelisch Lynch syndroom nog een relatief onbekend syndroom is. Bij lang niet alle kinderen zal de diagnose dan ook gesteld zijn.

 

Bij wie komt het bi-allelisch Lynch syndroom voor?

Het bi-allelisch Lynch syndroom is al voor de geboorte aanwezig. Vaak komen de eerste problemen pas op oudere leeftijd en wordt dan pas de diagnose gesteld. Het jongste tot nu toe bekende kind heeft kanker gekregen op de leeftijd van twee jaar.

 

Wat is de oorzaak van het bi-allelisch Lynch syndroom?

Twee foutjes in het erfelijk materiaal

Het bi-allelisch Lynch syndroom wordt veroorzaakt door twee foutjes op dezelfde plek in het erfelijk materiaal op twee chromosomen. Van elk chromosoom heeft een kind er twee. Bij kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom hebben beide chromosomen op dezelfde plek een foutje. Er bestaan verschillende foutjes die het bi-allelisch Lynch syndroom kunnen geven. Dit foutjes zitten op de plaats van het PMS2-gen, MSH1-gen, MSH6-gen en MLH-1 gen. Waarschijnlijk zijn er nog meer foutjes maar deze zijn nog niet bekend.

Mismatch repair genen

Deze foutjes in het erfelijk materiaal zijn zogenaamde mismatch repair genen. Wanneer een cel zich deelt in twee cellen, dan moeten beide cellen zelf het volledige genetische materiaal van alle chromosomen krijgen. Daarom wordt het DNA van de chromosomen eerst verdubbeld, voordat de cellen zich gaan delen. Tijdens het verdubbelen van het DNA worden foutjes gemaakt. Deze foutjes worden normaal weer hersteld door het mismatch repair systeem. Wanneer er iets mis is met het mismatch repair systeem, dan worden foutjes in het DNA niet hersteld. Wanneer er veel foutjes in het erfelijk materiaal aanwezig zijn, dan kan een kankercel ontstaan.

 

Wat zijn de symptomen van het bi-allelisch Lynch syndroom?

Lichtbruine vlekken op de huid

Een groot deel van de kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom heeft meerdere lichtbruine vlekken op de huid. Deze vlekken worden cafe-au-lait vlekken genoemd, omdat ze de kleur hebben van koffie met melk daarin. Deze cafe-au-lait vlekken lijken veel op de cafe-au-lait vlekken die bij neurofibromatose type 1 voorkomen, maar zijn vaak minder scherp begrensd. Ook kunnen sproetjes in de oksels en liezen voorkomen, net als bij kinderen met neurofibromatose type 1 wordt gezien.

Verhoogd risico op kanker

Kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom hebben een verhoogde kans om bepaalde vormen van kanker te krijgen. Er bestaat vooral een verhoogde kans op het krijgen van verschillende vormen hersentumoren (onder andere glioblastoom multiforme, oligodendroglioom, medulloblastoom), leukemie, lymfomen en darmtumoren. Ook worden andere type tumoren beschreven zoals Wilms tumor.

Ontwikkeling

Kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom ontwikkelen zich normaal. Ze hebben geen specifieke problemen met leren.

 

Hoe wordt de diagnose bi-allelisch syndroom gesteld?

Verhaal en onderzoek

Bij kinderen die op jonge leeftijd kanker krijgen, daarnaast meerdere familieleden hebben die op relatief jonge leeftijd kanker hebben gekregen en zelf meerdere cafe-au-lait vlekken hebben kan aan de diagnose bi-allelisch Lynch syndroom worden gedacht.
Omdat het bi-allelisch Lynch syndroom nog relatief onbekend is, zal lang niet altijd aan dit syndroom gedacht worden.

Bloedonderzoek

Wanneer er aan het bi-allelisch Lynch syndroom wordt gedacht, dan kan door middel van bloedonderzoek geprobeerd worden om de verantwoordelijke foutjes in het erfelijk materiaal op te sporen.

 

Hoe wordt het bi-allelisch Lynch syndroom behandeld?

Geen genezing

Er bestaan geen behandeling die het bi-allelisch Lynch syndroom kan genezen. De behandeling is er op gericht om kanker in een vroeg stadium op te sporen en te kunnen behandelen.

Controles

Kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom krijgen vaak regelmatig controles om te kijken of zij een bepaalde vorm van kanker ontwikkelen. Het is nog niet helemaal duidelijk hoe vaak bepaalde controles moeten plaats vinden.
Controles die geadviseerd worden zijn: jaarlijks een onderzoek van de dikke darm door middel van een kijkbuis (coloscopie) om zo vroegtijdig darmkanker op te sporen.
Het is niet erg zinvol om jaarlijks bloedonderzoek te verrichten om te kijken of er aanwijzingen zijn voor het ontstaan van leukemie. Het is nog niet duidelijk of het zinvol is om jaarlijks een MRI scan van het hoofd te maken om te kijken of er sprake is van een hersentumor.

Behandeling

Wanneer kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom kanker krijgen, worden zij op dezelfde manier hiervoor behandeld als kinderen die dezelfde vorm van kanker krijgen zonder dat er sprake is van het bi-allelisch Lynch syndroom. Behandelvormen die nodig kunnen zijn zijn bijvoorbeeld een operatie, medicijnen via het infuus (chemotherapie) of bestraling (radiotherapie). Er wordt gekeken of kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom bepaalde vormen van behandeling juist niet of juist wel moeten krijgen, maar dat is op dit moment niet duidelijk.

Begeleiding

Het is vaak erg moeilijk om te horen dat een kind een erfelijke ziekte heeft waardoor het een vergrote kans heeft om kanker te ontwikkelen. De onzekerheid en regelmatige controles kunnen een stempel drukken op het dagelijks leven. Daarom is begeleiding door een maatschappelijk werkende, psycholoog en/of consulent van de genetica.

Contact met andere ouders

Door middel van het plaatsen van een oproepje op het het forum van deze site kunt u proberen in contact te komen met andere ouders en kinderen die het bi-allelisch Lynch syndroom hebben.

 

Wat betekent het hebben van het bi-allelisch Lynch syndroom voor de toekomst?

Verhoogd risico op kanker

Kinderen en volwassenen met het bi-allelisch Lynch syndroom hebben een verhoogd risico om kanker te ontwikkelen op kinderleeftijd en op volwassen leeftijd. Hoe groot dat risico precies is, is nog niet goed bekend. Ook is niet bekend waarom sommige kinderen wel kanker krijgen en andere kinderen niet. Blijkbaar speelt naast de erfelijke aanleg ook andere factoren een rol.

Levensverwachting

Afhankelijk van het soort kanker dat kinderen krijgen en de behandelmogelijkheden die er zijn, kan de levensverwachting verkort zijn, maar dit hoeft niet het geval te zijn.

Kinderen krijgen

Kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom kunnen meestal gewoon kinderen krijgen. Deze kinderen hebben wel 100% kans om zelf het Lynch syndroom te krijgen. Dat houdt in dat deze kinderen op volwassen leeftijd tussen de 25 en 70% kans hebben om darmkanker en/of baarmoederkanker te krijgen.
Kinderen van kinderen met het bi-allelisch Lynch syndroom hebben ook een kans om zelf het bi-allelisch Lynch syndroom te krijgen, wanneer hun moeder kinderen krijgt met een man die zelf ook het Lynch syndroom heeft.

 

Hebben broertjes en zusjes een vergrote kans om ook het bi-allelisch Lynch syndroom te krijgen?

Vaak hebben beide ouders van een kind met het bi-allelisch Lynch syndroom zelf het Lynch syndroom. Hun kinderen hebben tot 25% kans om het bi-allelisch Lynch syndroom te krijgen en 50% kans om het Lynch syndroom te krijgen. Daarnaast bestaat er ook 25% kans dat zij dit niet hebben.
Rekenen met kansen is erg ingewikkeld. Een klinisch geneticus kan hier meer informatie over geven.

Prenataal onderzoek

Wanneer bekend is welke foutjes het bi-allelisch Lynch syndroom veroorzaken dan is het mogelijk om prenatale diagnostiek te verrichten door middel van een vruchtwaterpunctie.
Ook bestaan er mogelijkheden voor genetische diagnostiek voor de bevruchting, waarna de bevruchting door middel van IVF te laten plaats vinden.

 

Wilt u dit document printen dan kunt u hier een pdf-versie downloaden.

 

Referenties

1. Biallelic PMS2 mutations and a distinctive childhood cancer syndrome. Tan TY, Orme LM, Lynch E, Croxford MA, Dow C, Dewan PA, Lipton L. J Pediatr Hematol Oncol. 2008;30:254-7
2. Biallelic germline mutations of mismatch-repair genes: a possible cause for multiple pediatric malignancies. Poley JW, Wagner A, Hoogmans MM, Menko FH, Tops C, Kros JM, Reddingius RE, Meijers-Heijboer H, Kuipers EJ, Dinjens WN; Rotterdam Initiative on Gastrointestinal Hereditary Tumors. Cancer. 2007;109:2349-56.

 

Links
www.vokk.nl
(Nederlandse vereniging van ouders van kinderen met kanker)
www.skion.nl
(Stichting kinderoncologie Nederland)
www.hersentumor.nl
(stichting die informative geeft over hersentumoren bij kinderen en volwassenen)

 

 

Auteur: J.H. Schieving

 

 

Laatst bijgewerkt: 20 juni 2011

 

Hier is ruimte voor
Uw verhaal

Heeft uw kind nog andere symptomen, laat het ons weten.