A|A|A
kinderneurologie

 

 

 

 

 



Ziektenbeelden

Vraag om informatie

Gastenboek

Van A tot en met Z

Praktische links

Contact met ouders

Neurologische woordenlijst

SUNCT

 

Wat is SUNCT?
SUNCT is een vorm van hoofdpijn waarbij kinderen en volwassenen last hebben van een kortdurende felle hoofdpijn aan een kant van gezicht in combinatie met een rood en tranend oog aan dezelfde kant van het gezicht.

Hoe wordt SUNCT ook wel genoemd?
SUNCT is een afkorting van de Engelse woorden Short lasting Unilateral Neuralgic headache attacks with Conjunctival injection and lacrimal Tearing. De term short lasting geeft aan dat de hoofdpijnaanvallen kort duren. Neuralgic headache attack geeft aan dat er sprake is van hoofdpijnaanvallen. Conjunctival injection verwijst naar het ontstaan van rode verkleuring van het oogwit tijdens de hoofdpijnaanvallen. De term lacrimal tearing verwijst naar het tranen van het oog tijdens de aanval.

TAC
SUNCT behoort tot de groep van hoofdpijnaandoeningen die trigeminal autonomic cephalica, afgekort als TAC worden genoemd. TAC betekent hoofdpijn die ontstaat als gevolg van een andere functie van een zenuw in de hersenen die de trigeminus wordt genoemd en waarbij ook zogenaamde autonome symptomen optreden zoals rood oog, zweten, loopneus. Andere vormen van TAC zijn trigeminusneuralgie, clusterhoofdpijn en paroxysmale hemicrania.

Hoe vaak komt SUNCT voor bij kinderen?
SUNCT komt zelden voor op kinderleeftijd, het komt vaker voor bij volwassenen.

Bij wie komt SUNCT voor?
SUNCT komt bij kinderen met name voor bij pubers, zelden bij jongere kinderen. Zowel jongens als meisjes kunnen SUNCT krijgen. Bij volwassenen komt het vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Op volwassen leeftijd wordt SUNCT het meest gezien bij mannen rondom de leeftijd van 50 jaar.

Wat is de oorzaak van SUNCT?
Niet bekend
De oorzaak van SUNCT is niet goed bekend. Waarschijnlijk gaat het om een samenspel van verschillende factoren.

Trigeminuszenuw
Overprikkeling van een belangrijke zenuw in het gezicht, de zogenaamde trigeminuszenuw, speelt waarschijnlijk een belangrijke rol bij het ontstaan van SUNCT. Waarschijnlijk raakt deze zenuw op een of andere manier overprikkeld, waardoor de hoofdpijnklachten ontstaan.

Hypothalamus
Ook speelt de hypothalamus waarschijnlijk een rol bij het ontstaan van SUNCT. De hypothalamus is de thermostaat van ons lichaam die regelt dat allerlei functies van ons lichaam op een bepaald tijdstip van de dag worden uitgevoerd. Er bestaat en verbinding tussen de hypothalamus en de trigeminus.

Wat zijn de symptomen van SUNCT?
Aanvallen van hoofdpijn
Kinderen en volwassenen met SUNCT krijgen vrij plotseling last van een aanval met heftige hoofdpijn aan een kant van het gezicht, vaak bij de slaap of rondom het oog. Maar ook op andere plekken in het gezicht kan SUNCT zorgen voor het ontstaan van pijnklachten.
Vaak is het karakter van de hoofdpijn bonzend, stekend, elektriciteitsgevoel of brandend van aard. Kenmerkend is dat de pijn gedurende een aanval toe en afneemt en dan weer toeneemt.

Duur van de aanvallen
De hoofdpijn houdt vaak enkele seconden tot enkele minuten aan en wordt dan langzaam minder heftig. Hierin verschilt SUNCT van een andere vorm van hoofdpijn die trigeminusneuralgie wordt genoemd, waarbij de aanvallen korter duren en van clusterhoofdpijn waarbij de aanvallen langer duren.

Aantal aanvallen
Veel mensen hebben last van meerdere aanvallen per uur. De frequentie kan variëren van een per dag tot wel 30 aanvallen per uur. Meestal komen de aanvallen een bepaalde hoeveelheid dagen of zelfs maanden achter elkaar voor, om daarna plotseling weer een tijd afwezig te zijn. Bij een deel van de mensen komen periodes met klachten met name voor tijdens een bepaald seizoen.
Bij mensen die al langer SUNCT hebben kan dit patroon verdwijnen waardoor mensen last blijven houden van hoofdpijnaanvallen en er geen duidelijke pijnvrije periodes meer aanwezig zijn.

Overdag
Kenmerkend van SUNCT is dat deze hoofdpijnaanvallen met name overdag voorkomen en niet gedurende de nacht, zoals vaak het geval is bij clusterhoofdpijn. Heel zelden komen wel enkele aanvallen in de nacht voor.

Rood oog
Tijdens een hoofdpijnaanval hebben kinderen vaak last van een rood oog aan de kant van het hoofd waar de pijn zit. Dit komt omdat de bloedvaatje in het oogwit wijd open gaan staan waardoor er meer bloed door deze bloedvaatjes stroomt. Het rode oog is niet pijnlijk. Wel kunnen kinderen en volwassenen een drukkend gevoel achter het oog ervaren. Het oog kan tijdens de aanval er wat opgezwollen uitzien. Tijdens de aanval kan ook de wang of de huid rondom het oog een rodere kleur krijgen.

Pupilgrootte
Tijdens een aanval van SUNCT verandert de pupilgrootte niet. Dit in tegenstelling tot clusterhoofdpijn waarbij de pupil kleiner wordt tijdens de aanval.

Hangend ooglid
Tijdens een hoofdpijnaanval kan het ooglid aan een kant een beetje gaan hangen. Ook kan het ooglid er wat dikker en rode uit zien dan tussen de aanvallen in.

Tranen
Veel kinderen hebben tijdens een aanval van SUNCT last van een tranend oog. Soms traant ook het andere oog.

Loopneus
Ook kunnen kinderen een loopneus krijgen tijdens de aanval. Er zijn ook kinderen die juist een verstopte neus krijgen tijdens de aanval.

Zweten
Een deel van de kinderen krijgt last van zweet op het voorhoofd tijdens de aanval.

Uitlokken aanval
Aanvallen kunnen door verschillende bewegingen of aanrakingen in het gezicht worden uitgelokt. Wat een uitlokkende factor is kan per persoon verschillen. Veel voorkomende uitlokkende factoren zijn aanraken van het gezicht, wassen van het gezicht, neus snuiten, praten, kauwen, hoesten, het zien van fel licht een aanval uitlokken.

Bewegen van de nek
Bij sommige volwassenen worden de hoofdpijnaanvallen uitgelokt door het bewegen van de nek.

Prikkelbaar
Kinderen en volwassenen merken vaak dat ze tijdens dagen met hoofdpijnaanvallen sneller prikkelbaar en geïrriteerd zijn dan op dagen dat ze geen last hebben van hoofdpijn.

Tussendoor ook hoofdpijn
Wanneer kinderen of volwassenen al langere tijd last hebben van SUNCT dan kan het zijn dat ze tussen de hoofdpijnaanvallen door ook in mindere mate last blijven houden van hoofdpijnklachten.

Hoe wordt de diagnose SUNCT gesteld?
Verhaal en onderzoek
Op grond van het verhaal van kortdurende eenzijdige hoofdpijn in combinatie met een rood tranend oog kan de diagnose SUNCT worden vermoed. Bij onderzoek wordt tussen de hoofdpijnaanvallen in meestal geen afwijking gevonden. Er is geen ander onderzoek nodig om de diagnose SUNCT te stellen. Het is niet altijd gemakkelijk om SUNCT te onderscheiden van andere hoofdpijnvormen zoals clusterhoofdpijn, paroxysmale hemicrania. en trigeminusneuralgie. In feite zijn deze aandoeningen ook familie van elkaar.

MRI van de hersenen
Bij een klein deel van de mensen worden SUNCT-achtige klachten veroorzaakt door een vaatafwijking aan de achteronderkant van de hersenen. Daarom wordt bij een atypisch verhaal vaak eenmalig een MRI scan van de hersenen gemaakt, om er zeker van te zijn dat er geen sprake is van een dergelijke vaatafwijking of van een andere afwijking die druk uitoefent op de hersenstam en de kleine hersenen. Bij mensen die SUNCT hebben worden op de MRI scan geen afwijkingen gezien.
Zelden veroorzaakt een tumor in het gebied van de hypofyse of de hypothalamus klachten die lijken op SUNCT.

 

Hoe wordt SUNCT behandeld?

Geen genezing
Er bestaat geen behandeling die SUNCT kan genezen. De behandeling is er op gericht om zo min mogelijk last te hebben van de symptomen van SUNCT.

Medicijnen
Bepaalde medicijnen die normaal gebruikt worden voor de behandeling van epilepsie kunnen er voor zorgen dat jongeren en volwassenen minder last hebben van deze vorm van hoofdpijn. Medicijnen die hiervoor gebruikt worden zijn carbamazepine, gabapentine, lamotrigine, pregabaline en topiramaat.
Sommige mensen hebben baat bij een kortdurende behandeling met prednison in tabletvorm of een behandeling met methylprednisolon via een infuus.

Het medicijn indometacine wat goed effect heeft bij paroxysmale hemicrania. heeft bij SUNCT geen effect. Net als zuurstoftherapie wat wordt toegepast bij clusterhoofdpijn

Anders omgaan met pijn
De aanvallen van SUNCT duren maar kort en het duurt vaak enige tijd voordat een pijnstiller effect gaat hebben, waardoor pijnstillers niet goed bruikbaar zijn voor de behandeling van SUNCT. Ook hebben alle medicijnen bijwerkingen. Jongeren en volwassenen met SUNCT kunnen ook baat hebben om door middel van ademhalingsoefeningen of meditatie-oefeningen (bijvoorbeeld het herhalen van het zinnetje: deze pijn gaat zo weer weg) leren hoe ze op een andere manier de pijnklachten kunnen opvangen en er minder door overvallen worden.

Begeleiding
Het hebben van SUNCT heeft vaak veel invloed op iemands leven. Een jongere of een volwassene kan somber worden van de hoofdpijnaanvallen die maar blijven komen of van het onvoorspelbare karakter wanneer er weer een periode komt met daarin hoofdpijnklachten. Een psycholoog of een maatschappelijk werkende kunnen helpen om het hebben van SUNCT een plaats te geven in het dagelijks leven en hoe om te gaan met de gevoelens die bij het hebben van SUNCT komen kijken.

Contact met anderen
Door het plaatsen van een oproep op het forum van deze site kunt u proberen in contact te komen met andere jongeren of volwassenen die ook last hebben van SUNCT.

Wat betekent het hebben van SUNCT voor de toekomst?
Wisselend beloop
Er bestaan grote verschillen in het beloop van deze aandoening. Sommige mensen hebben alleen in een bepaalde periode last gevolgd door periodes waarin ze totaal geen last hebben van hoofdpijnaanvallen.

Helemaal verdwijnen van de hoofdpijn
Soms verdwijnen de hoofdpijnaanvallen zelfs helemaal. Dit kan zelfs voorkomen bij iemand die al een paar jaar last heeft gehad van SUNCT.

Meer continu klachten
Er is ook een groep mensen die niet dat duidelijke wisselende beloop kent, maar meer continu last heeft van hoofdpijnaanvallen. Het valt van te voren niet te voorspellen van welk type bij iemand sprake zal zijn. Deze meer continue vorm komt vaker voor bij mensen die al een paar jaar last hebben van SUNCT.

Sombere stemming
Het hebben van regelmatig hoofdpijnklachten kan er voor zorgen dat de jongere of volwassene zich somber en verdrietig gaat voelen. Het helpt vaak hiervoor hulp te zoeken en te weten dat dit een hele normale reactie is. Vaak helpt het ook goed om te kijken wat er allemaal nog wel lukt en wel mogelijk is en om er voor te zorgen dat niet de hoofdpijn gaat bepalen hoe het leven eruit ziet.

Hebben broertjes en zusjes een vergrote kans om zelf ook SUNCT te krijgen?
De oorzaak van SUNCT is niet goed bekend. Waarschijnlijk gaat het om een samenspel van verschillende factoren. Mogelijk speelt een erfelijke gevoeligheid wel een rol. Broertjes en zusjes hebben daarom een licht verhoogde kans om zelf ook SUNCT te krijgen. Maar zij hebben ook een verhoogde kans om een andere vorm van hoofdpijn te gaan krijgen.

 

Wilt u dit document printen dan kunt u hier een pdf-versie downloaden.

 

Referenties
1. Management of trigeminal autonomic cephalalgias in children and adolescents. Lambru G, Matharu M. Curr Pain Headache Rep. 2013;17:323.
2. Pediatric SUNCT Syndrome. Sékhara T, Pelc K, Mewasingh LD, Boucquey D, Dan B. Pediatr Neurol. 2005;33:206-7.
3. Chronic paroxysmal hemicrania, hemicrania continua and SUNCT syndrome in association with other pathologies: a review. Trucco M, Mainardi F, Maggioni F, Badino R, Zanchin G. Cephalalgia. 2004;24:173-84.

 

Links
www.hoofdpijnpatienten.nl
(Nederlandse vereniging van hoofdpijnpatienten)
www.hoofdpijncentra.nl
(Nederlandse vereniging van hoofdpijnbehandelcentra)

 

Auteur: JH Schieving

Laatst bijgewerkt 10 december 2013

 

 

Hier is ruimte voor
Uw verhaal

Heeft uw kind nog andere symptomen, laat het ons weten.